Badkamer sanitair bepaalt voor een belangrijk deel hoeveel water je dagelijks gebruikt. Vooral de douche, het toilet en de wastafelkraan bieden mogelijkheden om verspilling te beperken. Toch is een laag verbruik op papier niet genoeg: een douche moet prettig aanvoelen, een toilet goed doorspoelen en een kraan bruikbaar blijven. Door waterverbruik, techniek en gebruik samen te bekijken, wordt duidelijk welke aanpassingen werkelijk iets opleveren.
Welk badkamer sanitair biedt de meeste kansen om water te besparen?
De douche, het toilet en de wastafelkraan bieden de meest directe kansen om water te besparen, waarbij de grootste winst afhangt van het huidige verbruik en je dagelijkse gewoonten.
Bij een douche bespaar je met minder water meestal ook energie, omdat het water wordt verwarmd. Bij een toilet gaat het doorgaans uitsluitend om drinkwater. Daardoor levert een bespaarde liter douchewater financieel vaak meer op dan een bespaarde liter spoelwater. De precieze verhouding hangt af van je warmwatertoestel en tarieven.
Kijk eerst naar wat er al hangt en staat. Een zuinige douchekop vervangen door een vrijwel gelijk exemplaar heeft weinig effect. Een sterk stromende douche begrenzen of een onnodig grote toiletspoeling aanpassen kan juist verschil maken. Het werkelijke gebruik is dus een beter vertrekpunt dan alleen de leeftijd van het sanitair.
Hoe meet je het waterverbruik van een douche of kraan?
Je meet het waterverbruik door gedurende een vaste tijd water op te vangen en de gemeten hoeveelheid om te rekenen naar liters per minuut.
Gebruik bijvoorbeeld een emmer met maatverdeling en vang precies 30 seconden water op. Vermenigvuldig de hoeveelheid vervolgens met 2. Zit er 4 liter in de emmer, dan is de doorstroming ongeveer 8 liter per minuut. Meet de douche op de temperatuur en kraanstand die je normaal gebruikt.
Herhaal de meting wanneer de waterdruk merkbaar wisselt. Noteer bij een douche met meerdere straalstanden ook welke stand je hebt getest. Een productwaarde is alleen goed vergelijkbaar wanneer de meetomstandigheden bekend zijn; de opbrengst kan thuis afwijken door leidingweerstand, druk en het gebruikte warmwatertoestel.
Hoeveel water bespaar je met een zuinigere douche?
De waterbesparing van een zuinigere douche bereken je door het verschil in liters per minuut te vermenigvuldigen met de douchetijd en het aantal douchebeurten.
Een rekenvoorbeeld: een douche van 12 liter per minuut gebruikt tijdens 8 minuten douchen 96 liter water. Bij 7 liter per minuut wordt dat 56 liter. Het verschil is 40 liter per douchebeurt. Bij dagelijks één zo’n douchebeurt komt dat neer op 14.600 liter per jaar, gerekend met 365 dagen.
Dat is een berekening, geen gegarandeerde besparing. Wie na de vervanging langer doucht, gebruikt een deel van de winst weer op. Let daarom behalve op het debiet ook op straalverdeling en warmtebeleving. Een prettige, gerichte straal kan bruikbaarder zijn dan een brede straal die bij weinig water nauwelijks het lichaam bereikt.
Werkt waterbesparend sanitair met ieder warmwatertoestel?
Waterbesparend sanitair werkt niet automatisch met ieder warmwatertoestel, omdat sommige toestellen een minimale waterdoorstroming nodig hebben om warm water betrouwbaar te leveren.
Vooral bij doorstroomtoestellen is die ondergrens belangrijk. Daalt de afname daaronder, dan kan het toestel niet inschakelen of kan de temperatuur gaan wisselen. Controleer daarom de technische gegevens van zowel het toestel als de douchekop of kraan. Alleen de aansluiting passend maken is onvoldoende.
Een thermostatische douchekraan helpt de ingestelde temperatuur stabiel te houden, maar verhelpt geen ongeschikte combinatie van toestel en waterafname. Laat bij twijfel controleren of de beschikbare druk, warmwatercapaciteit en minimale doorstroming bij elkaar passen. Zo voorkom je dat waterbesparing ten koste gaat van bruikbaarheid.
Wat vraagt een waterzuinig toilet om goed te functioneren?
Een waterzuinig toilet vraagt om een toiletpot en spoelreservoir die geschikt zijn voor hetzelfde spoelvolume, met een afvoer die het afvalwater goed kan verwerken.
Een reservoir met twee knoppen maakt onderscheid tussen een kleine en grote spoeling. Stel dat een passende kleine spoeling 3 liter gebruikt en de grote spoeling 6 liter, dan scheelt iedere geschikte kleine spoeling 3 liter. Gebruik de kleine knop alleen waarvoor die bedoeld is; opnieuw moeten spoelen kan het voordeel verminderen.
Verlaag het spoelvolume van een bestaand reservoir daarom niet willekeurig. De pot moet met die hoeveelheid water goed kunnen spoelen. Ook de leidingloop en toestand van de afvoer spelen mee. Volg de voorgeschreven instellingen en laat terugkerende afvoerproblemen beoordelen voordat je minder spoelwater instelt.
Een wastafelkraan die past bij het gebruik
Bij de wastafel kan een straalregelaar de doorstroming beperken en tegelijk een gelijkmatige straal geven. Dat is vooral nuttig tijdens handen wassen of tandenpoetsen met een lopende kraan. Voor het vullen van een bak blijft dezelfde hoeveelheid water nodig; bij een lager debiet duurt dat alleen langer.
Stem waterzuinig badkamer sanitair dus af op de handeling. Meet het huidige verbruik, controleer de technische geschiktheid en vergelijk daarna opnieuw onder dezelfde omstandigheden. Zo beoordeel je niet alleen een beloofde besparing, maar ook of het sanitair prettig en betrouwbaar blijft werken.